ظرفیت بالای گردشگری و آینده روشن صنایعدستی
به گزارش پایگاه تحلیلی خبری “ملایرنگار”، ابراهیم جلیلی، رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی شهرستان ملایر در نشست خبری خود با اصحاب رسانه شهرستان ملایر به تشریح بخشی از عملکرد این اداره در سالهای ۱۴۰۳ تا ۱۴۰۵، از ثبت و مرمت آثار تاریخی، توسعه زیرساختهای گردشگری، حمایت از صنایعدستی و مقابله با حفاریهای غیرمجاز بهعنوان مهمترین محورهای کاری این مجموعه نام برد و افزود: ملایر به دلیل برخورداری از ظرفیتهای کمنظیر تاریخی، طبیعی و فرهنگی، نیازمند نگاه ویژه در سطح استانی و ملی است.
جلیلی با اشاره به گستردگی و حجم بالای فعالیتهای این اداره اظهار داشت: اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی تنها یک دستگاه اجرایی عادی نیست، بلکه نهادی است که همزمان از میراث گذشته حفاظت میکند، برای امروز اشتغال و رونق میسازد و برای آینده هویت فرهنگی شهرستان را صیانت میکند.
وی افزود: این اداره در هر سه حوزه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، ظرفیتهایی دارد که اگر بهدرستی مدیریت و حمایت شوند، میتوانند به یک مزیت پایدار توسعهای تبدیل شوند.
جلیلی با اشاره به وضعیت آثار تاریخی شهرستان اظهار داشت: در حال حاضر ۲۱۲ اثر در فهرست آثار ملی کشور ثبتشده و علاوه بر آن، ۱ بافت تاریخی ارزشمند، ۲ چند پایگاه و سایت ملی، ۱۵۰ آثار واجد ارزش، اموال منقول مستندسازیشده و مجموعهای از پروندههای مطالعاتی در دستور کار قرار گرفته؛ در طول این مدت، مطالعات بافت تاریخی شهر و روستا، مستندسازی آثار و پیگیری ثبت ملی ظرفیتهای شاخص، با جدیت دنبال شده است.

رئیس اداره میراث فرهنگی ملایر مهمترین اولویت این حوزه را مرمت و حفاظت از بناهای شاخص عنوان کرد و گفت: در سالهای اخیر، مرمت ارگ نوشیجان، یخدان میرفتاح، عمارت مصدقی، مسجد ننج و توچغاز، بازار قدیمی شهر و مجموعه دستکند سامن در دستور کار قرار گرفته و برای هر کدام اقدامات مشخصی صورت گرفته است.
وی ادامه داد: در ارگ نوشیجان، افزایش پلههای دسترسی، اندود کاهگل و اجرای لایه حفاظتی فضاهای تاریخی انجام شده، در یخدان میرفتاح محوطهسازی و تکمیل حصار اثر صورت گرفته و در عمارت مصدقی نیز کفسازی، ساماندهی محوطه و سمپاشی موریانه انجام شده است.
جلیلی با تأکید بر اهمیت مجموعه تاریخی دستکند سامن گفت: این اثر یکی از مهمترین ظرفیتهای میراثی شهرستان و حتی استان و کشور است و برای صیانت و بهرهبرداری اصولی از آن، مجموعهای از اقدامات از جمله لایروبی قنات داخل مجموعه، پیگیری فاضلاب شهر سامن برای جلوگیری از آسیب به اثر، تشکیل ستاد ساماندهی، پیگیری تملک زمینهای موردنیاز و ایجاد مجموعه خدماتی و نمایشگاهی در دستور کار قرار گرفته است؛ دستکند سامن نهتنها یک اثر تاریخی، بلکه یک ظرفیت بزرگ گردشگری است که میتواند به مقصد مهم بازدیدکنندگان داخلی و خارجی تبدیل شود.
وی با اشاره به ثبت و صیانت از آثار تاریخی و فرهنگی شهرستان گفت: در این دوره، ثبت عمارت کلاهفرنگی، ساختمان دخانیات، آبشار درهغار شهر علیآباد و حمام مظاهری در فهرست آثار ملی کشور انجام شده و همچنین مهارت دوخت لحاف و فن تهیه شربت شیره در فهرست میراث فرهنگی ناملموس کشور به ثبت رسیده، لازم به ذکر است که ثبت این آثار و مهارتها، تنها یک اقدام اداری نیست، بلکه تثبیت هویت فرهنگی و تاریخی مردم ملایر در سطح ملی است.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ملایر در ادامه از انجام اقداماتی برای مقابله با حفاریهای غیرمجاز نیز خبر داد و گفت: در این مدت ۱۶ دستگاه گنجیاب با همکاری عوامل انتظامی ضبط، ۹ نفر از حفاران غیرمجاز دستگیر شدهاند و ۱۵ مورد پیگیری حقوقی نیز در این زمینه انجام گرفته است؛ حفاظت از میراث تاریخی، بدون برخورد قاطع با متخلفان ممکن نیست و این موضوع با جدیت ادامه خواهد داشت.
جلیلی در بخش دیگری از سخنان خود به حوزه گردشگری پرداخت و اظهار کرد: شهرستان ملایر در حال حاضر ۳۲ تأسیسات گردشگری که شامل هتل، هتل بوتیک، متل، هتل آپارتمان، مهمانپذیر، اقامتگاه بومگردی، سفرهخانه سنتی، مجتمع بینراهی، خانهمسافر، باغ گردشگری، دفتر خدمات مسافرتی و دیگر مراکز مرتبط دارد، که این ظرفیتها نشان دهنده ظرفیت بالای ملایر از نظر زیرساختهای گردشگری است، هرچند برای رسیدن به جایگاه مطلوب، همچنان به حمایت، سرمایهگذاری و توجه بیشتر نیاز داریم.
وی با اشاره به جذب و حضور گسترده گردشگران در شهرستان افزود: بر اساس آمارهای ثبتشده، بیش از ۲ میلیون نفر طی دو سال از جاذبههای گردشگری ملایر بازدید کردهاند.
جلیلی این رقم را نشانهای روشن از ظرفیت بالای گردشگری شهرستان دانست و افزود: هرچند این عدد امیدبخش است، اما هنوز با ظرفیت واقعی ملایر فاصله داریم و باید با تکمیل زیرساختها، معرفی بهتر جاذبهها و توسعه خدمات رفاهی، این حوزه را بیش از گذشته فعال کنیم.
رئیس اداره میراث فرهنگی ملایر همچنین به برنامههای فرهنگی نوروز اشاره کرد و گفت: در ایام نوروز ۸۰ برنامه فرهنگی در سطح شهرستان اجرا شد که علاوه بر ایجاد نشاط اجتماعی، در معرفی جاذبههای فرهنگی و تاریخی ملایر نیز نقش مؤثری داشت. او افزود: تهیه و چاپ بروشور، نقشه، کتابچه و سایر اقلام تبلیغاتی نیز برای معرفی بهتر شهرستان در دستور کار قرار گرفته است.
جلیلی با تأکید بر نظارت مستمر بر تأسیسات گردشگری گفت: بازرسی از واحدهای گردشگری در ایام نوروز، تابستان و اربعین با هدف ارتقای کیفیت خدمات و صیانت از حقوق گردشگران انجام شده و در موارد لازم با واحدهای متخلف برخورد قانونی صورت گرفته است. او افزود: در حوزه تأسیسات بینراهی نیز نظارت بر وضعیت نمازخانهها و سرویسهای بهداشتی بهطور منظم دنبال میشود، زیرا کیفیت خدمات جانبی، نقش مهمی در رضایت گردشگران دارد.
وی در ادامه به حوزه سرمایهگذاری اشاره کرد و گفت: در این بخش، طرحها و ظرفیتهایی نظیر مناطق نمونه گردشگری، روستاهای هدف گردشگری، کمپهای گردشگری و پردیسهای گردشگری در حال پیگیری است. به گفته او، کمپ نوشیجان نیز از جمله طرحهایی است که برای تکمیل و بهرهبرداری بهتر، نیاز به توجه و حمایت بیشتری دارد.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ملایر صنایع دستی را یکی از مهمترین حوزههای اشتغالزا و هویتساز شهرستان دانست و ابراز داشت: در حال حاضر ۲۱ رشته صنایع دستی در شهرستان فعال است و صدها هنرمند در این حوزه فعالیت میکنند. وی ادامه داد: آموزش، صدور مجوز، حمایت از کارگاهها و توسعه بازار فروش از مهمترین برنامههای این اداره در حوزه صنایعدستی است.
جلیلی اقدامات انجام شده در این بخش را یادآور شد اظهار داشت: در این دورهها، ۲۰۰ نفر در رشتههای مختلف صنایع دستی به مدت ۱۴۰۰ ساعت آموزش دیدهاند و در خانه صنایع دستی نیز ۱۳۰ نفر دیگر در قالب ۶۰۰ ساعت آموزش مهارتآموزی کردهاند. او همچنین گفت: ۹۶۰ مورد مجوز و پروانه در قالب تولید کارگاهی، انفرادی، کارت شناسایی و سایر مجوزهای مرتبط صادر شده است.
وی با اشاره به اهمیت صنایع دستی در اقتصاد محلی گفت: صنایعدستی فقط یک فعالیت هنری نیست، بلکه میتواند به اشتغال پایدار، درآمد خانوار، تقویت هویت بومی و حتی جذب گردشگر کمک کند. به همین دلیل تلاش کردهایم آموزش، بازاریابی و صدور مجوزها را در این حوزه با جدیت دنبال کنیم.
رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ملایر با تأکید بر لزوم حمایت فرابخشی از این حوزهها تصریح کرد: میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی تنها با ظرفیت یک اداره به نتیجه نمیرسد. این حوزهها به همراهی شهرداریها، شوراهای اسلامی، فرمانداری، دستگاههای اجرایی، بخش خصوصی، فعالان رسانه و مردم نیاز دارد. اگر این همافزایی شکل بگیرد، ملایر میتواند جایگاه واقعی خود را در سطح استان و کشور بازیابد.
وی در پایان خاطرنشان کرد: ملایر شهری با پشتوانه تاریخی، ظرفیتهای کمنظیر گردشگری، برندهای جهانی و استعدادهای ارزشمند در صنایعدستی است؛ حفظ این سرمایهها و تبدیل آنها به فرصت توسعه، مأموریتی است که با تکیه بر برنامهریزی، پیگیری و مشارکت مردم دنبال میشود.