هفته خبرنگار؛ فرصتی برای بازخوانی تعامل “مدیران” و “رسانه”
در شرایطی که شهرستان برای عبور از چالش‌های اقتصادی، عمرانی، اجتماعی و زیرساختی، بیش از هر زمان دیگری به هم‌افزایی ظرفیت‌ها و اطلاع‌رسانی دقیق نیاز دارد، متأسفانه در برخی دستگاه‌های اجرایی نوعی رویکرد بسته و محافظه‌کارانه در قبال رسانه‌ها مشاهده می‌شود. رویکردی که نه‌تنها با ضرورت شفافیت در مدیریت عمومی هم‌خوانی ندارد، بلکه می‌تواند توسعه شهرستان را در حصار نوعی محرمانگی خودساخته و انحصار در اطلاع‌رسانی گرفتار کند.
مدیران شهرستان موظف‌اند در چارچوب قانون، اخلاق حرفه‌ای و حق دسترسی مردم به اطلاعات، نهایت همکاری را با اصحاب رسانه داشته باشند و زمینه حضور مؤثر خبرنگاران در برنامه‌ها، نشست‌ها، بازدیدها و جلسات مهم را فراهم کنند. رسانه‌ها نه مزاحم روند مدیریت، بلکه بازوی اطلاع‌رسانی، نظارت اجتماعی و انتقال‌دهنده مطالبات واقعی مردم هستند. هرگونه بی‌توجهی، محدودسازی یا نادیده‌انگاری ظرفیت رسانه‌ها، ممکن است زمینه‌ساز شکل‌گیری سوءتفاهم، کاهش اعتماد عمومی و ایجاد چالش میان دستگاه اجرایی و افکار عمومی شود؛ چالش‌هایی که آثار و تبعات آن، در درجه نخست متوجه مدیر و مجموعه تحت مسئولیت او خواهد بود.
بر هیچ‌کس پوشیده نیست که حضور وزرا، معاونان وزیر، مدیران‌کل استانی و مسئولان ارشد در شهرستان، از مهم‌ترین فرصت‌ها برای طرح مسائل منطقه، پیگیری مطالبات، گره‌گشایی از پروژه‌های نیمه‌تمام و جذب اعتبارات کلان محسوب می‌شود. با این حال، پرسش اساسی آن است که چرا بخشی از این نشست‌ها و بازدیدهای سرنوشت‌ساز، در فضایی بسته و بدون حضور خبرنگاران برگزار می‌شود؟
وقتی دوربین، قلم و نگاه پرسش‌گر خبرنگار از جلسات مهم حذف می‌شود، بخش مهمی از نظارت عمومی نیز تضعیف خواهد شد. خبرنگار صرفاً راوی اخبار نیست؛ او ناظر وعده‌های مسئولان، پیگیر مصوبات بر زمین‌مانده، بازتاب‌دهنده دغدغه‌های مردم و حلقه واسط میان جامعه و مدیران است. حذف یا محدود کردن رسانه‌ها در چنین برنامه‌هایی، عملاً محروم کردن شهرستان از شفافیت مطالبه‌گرانه است؛ رویکردی که می‌تواند به تکرار وعده‌های بی‌سرانجام، فراموشی مصوبات و کندشدن روند اجرای پروژه‌ها منجر شود.
شفافیت، تهدیدی برای مدیران کارآمد نیست؛ بلکه فرصتی برای ارائه گزارش واقعی عملکرد، جلب همراهی مردم و افزایش قدرت چانه‌زنی شهرستان در سطح استان و کشور است. مدیری که با برنامه، پاسخ‌گو و دغدغه‌مند عمل می‌کند، از حضور رسانه حرفه‌ای هراسی ندارد؛ چراکه رسانه می‌تواند اقدامات درست، پیگیری‌های مستمر و دستاوردهای اجرایی او را به درستی به افکار عمومی منتقل کند.
متأسفانه در برخی موارد، مفهوم اطلاع‌رسانی به انتشار گزارش‌های یک‌طرفه، تصاویر گزینشی و متن‌های اداری در کانال‌ها و صفحات مجازی دستگاه‌ها تقلیل یافته است. هرچند روابط‌عمومی‌ها نقش مهمی در انعکاس فعالیت‌های ادارات دارند، اما هیچ روابط‌عمومی‌ای نمی‌تواند جایگاه رسانه مستقل، تحلیل‌گر و مطالبه‌گر را پر کند.
اکتفا به خبرهای از پیش تنظیم‌شده و روایت‌های کنترل‌شده، نه‌تنها پاسخ‌گوی نیاز افکار عمومی نیست، بلکه ممکن است نوعی انحصار خبری و رانت در دسترسی به اطلاعات ایجاد کند. مردم امروز، صرفاً مخاطب خبرهای تبلیغاتی نیستند؛ آنان خواهان اطلاع از جزئیات تصمیم‌ها، سرنوشت پروژه‌ها، میزان تحقق وعده‌ها، موانع اجرایی و مسئولیت مدیران در قبال مسائل شهرستان هستند.
نادیده‌گرفتن جایگاه تحلیلی خبرنگاران و محدودکردن دسترسی آنان به رویدادهای مهم، در نهایت به کاهش سرمایه اجتماعی دستگاه‌ها و افزایش فاصله میان مدیران و مردم منجر خواهد شد. رسانه حرفه‌ای، با نقد منصفانه و پرسش‌گری مسئولانه، می‌تواند پیش از آنکه یک مسئله کوچک به بحران تبدیل شود، آن را به مدیران گوشزد کند و زمینه اصلاح روندها را فراهم آورد.
در آستانه هفته خبرنگار، مطالبه من خبرنگار از فرماندار محترم، مدیران اجرایی و مسئولان دستگاه‌های مختلف روشن است: درهای بسته باید به روی خبرنگاران گشوده شود. حضور رسانه‌ها در جلسات مهم، بازدیدهای مسئولان استانی و ملی، آیین افتتاح پروژه‌ها، نشست‌های تصمیم‌گیری و برنامه‌های مرتبط با توسعه شهرستان و حتی تودیع و معارفه مدیران و مسئولان ادارات باید به یک رویه عادی و پذیرفته‌شده تبدیل شود؛ نه امتیازی محدود و سلیقه‌ای.
مدیران شهرستان لازم است با نگاه حرفه‌ای و تعامل‌محور، پاسخ‌گویی به رسانه‌ها را بخشی از وظایف مدیریتی خود بدانند. پاسخ‌ندادن به پرسش‌های منطقی، تأخیر در ارائه اطلاعات، گزینش رسانه‌ها و نادیده‌گرفتن خبرنگاران مستقل، نه‌تنها مشکل را حل نمی‌کند، بلکه ممکن است فضای رسانه‌ای و افکار عمومی را نسبت به عملکرد دستگاه‌ها حساس‌تر و بدبین‌تر کند.
رسانه ابزار تقابل با مدیر نیست؛ رسانه شریک توسعه شهرستان است. خبرنگاری که از کمبودها، مطالبات مردم، وضعیت پروژه‌ها و ضعف‌های اجرایی سخن می‌گوید، در واقع به دنبال اصلاح مسیر و جلوگیری از انباشت مسائل است. مدیران نیز باید این ظرفیت را نه با نگاه تهدید، بلکه به‌عنوان فرصتی برای دریافت بازخورد، اصلاح تصمیم‌ها و تقویت کارآمدی مجموعه خود ببینند.
در هفته خبرنگار با صدایی رسا اعلام میداریم، بر حق دسترسی آزاد به اطلاعات، ضرورت حضور در نشست‌های مهم و احترام به شأن حرفه‌ای خبرنگاران تأکید داریم. این مطالبه، یک خواسته صنفی صرف نیست؛ بلکه حقی عمومی برای مردم شهرستان است تا بدانند در جلسات مدیریتی چه تصمیم‌هایی گرفته می‌شود، چه وعده‌هایی داده می‌شود و مسئولان تا چه اندازه به تعهدات خود عمل می‌کنند.
بیاییم هفته خبرنگار را به نقطه عطفی در تاریخ رسانه‌ای شهرستان تبدیل کنیم؛ نقطه‌ای که در آن انحصار خبری شکسته شود، تعامل میان مدیران و رسانه‌ها تقویت و پنجره‌های روشن اطلاع‌رسانی به روی همه ظرفیت‌های توسعه‌بخش شهرستان گشوده شود.
یادمان باشد توسعه‌ای که با دوربین خبرنگاران رصد نشود، با قلم پرسش‌گر آنان به چالش کشیده نشود و در معرض داوری افکار عمومی قرار نگیرد، دیر یا زود ممکن است در گرداب سوءمدیریت، فراموشی و بی‌اعتمادی گرفتار شود. شفافیت، پاسخ‌گویی و احترام به رسانه، نه یک انتخاب تشریفاتی، بلکه ضرورتی انکارناپذیر برای آینده شهرستان است.
اخبار دیگر را بینید
شماره ۳۴۵ هفته نامه فرهنگ ملایر
