طنین جاودانه “ارکستر زند” در جهان‌شهر ملایر اوج گرفت
ملایرنگار: جهان‌شهر ملایر بار دیگر عظمت هویتی و فرهنگی خود را به رخ کشید؛ آیین باشکوه و تاریخی رونمایی از «نخستین ارکستر موسیقی ایرانی زند» در منطقه غرب کشور، با حضور حجت‌الاسلام والمسلمین احد آزادی‌خواه نماینده مردم شریف ملایر در مجلس شورای اسلامی، دکتر سعید کتابی معاون استاندار و فرماندار ویژه شهرستان، مدیران ارشد استانی و شهرستانی حوزه فرهنگ و هنر، پیشکسوتان نام‌آشنا و خیل کثیر و پرشور هنرمندان و دوستداران هنر در فضایی آکنده از شور و شعور فرهنگی برگزار شد؛ رخدادی جریان‌ساز که نشان تجاری تازه‌ای را به منظومه برندهای جهانی و افتخارات بی‌بدیل این دیار فرهنگ‌پرور و خیرساز افزود.
به گزارش پایگاه تحلیلی‌خبری ملایرنگار، این رویداد ماندگار برگ زرین و کم‌سابقه‌ای را در تقویم فرهنگی شهرستان ملایر و استان همدان ثبت کرد؛ اقدامی راهبردی که با نام‌گذاری شایسته و پرمعنا به نام «زند»، علاوه بر خلق افتخاری نوین، گامی بلند و اساسی را در مسیر بازشناسی هویت اصیل تاریخی و زنده نگاه‌داشتن نام و یاد کریم‌خان زند، وکیل‌الرعایا، رقم زد و بازگشت فرهنگ و هنر این سامان به ریشه‌های اصیل تمدنی‌اش را به نمایش گذاشت.
فرشاد کشاورزیان، رئیس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان ملایر، در آغاز این آیین باشکوه با ستایش مقام هنر اظهار داشت: به نام و یاد بزرگ‌ترین موزیسین هستی که با نوای آبشاران، چشمه‌ساران و جریان طبیعت، زندگی و زیبایی را به ما ارزانی داشت؛ به همه مهمانان ارجمند، هنرمندان، پیشکسوتان و مسئولان حاضر در سالن خیرمقدم و ادای احترام عرض می‌کنم.
وی افزود: حقیقت این است که هیچ پدیده‌ای به‌اندازه موسیقی قادر نیست سالن‌ها را این‌گونه پرشور و مملو از جمعیت و احساس کند؛ ازاین‌رو برای افتخارآفرینی همه استادان، نوازندگان و سازندگان این عرصه باید ایستاد و آنان را یکپارچه تشویق کرد. همان‌گونه که ورزش مادر تحرک و تندرستی است، موسیقی نیز مادر هنرهاست؛ چرا که هر هنری در پیوند با موسیقی به اوج کمال و گیرایی می‌رسد؛ تماشای نقاشی، تئاتر و فیلم زمانی جان و معنای تام می‌یابد که با جادوی موسیقی همگام شود.
کشاورزیان نام‌گذاری این ارکستر را برگرفته از عمق تاریخ این دیار برشمرد و تصریح کرد: امروز یکی از گران‌بهاترین و ماندگارترین روزهای فرهنگی برای شهرستان ملایر است. نام‌گذاری و هویت‌بخشی به این گروه با عنوان ارکستر موسیقی ایرانی زند، هم از منظر غنای محتوایی و موسیقایی و هم به لحاظ پیشینه هویتی و تاریخی، برای شهرستان و سراسر استان همدان بی‌نظیر و مایه افتخار است. نام فاخر “زند” احیاگر نام و یاد کریم‌خان زند، وکیل‌الرعایا و دوران درخشان حکمرانی اوست که از مفاخر و ریشه‌های هویتی این سرزمین به شمار می‌رود.
وی با تجلیل از سابقه درخشان خاندان هنرمند زندیان خاطرنشان کرد: تشکیل این ارکستر بزرگ با هدایت و استادی هنرمند فاخر و ارزشمند این دیار در حوزه موسیقی، استاد امیرحسین زندیان رقم خورده است؛ فرزند خلف روانشاد استاد ماشاءالله زندیان که از چهره‌های بی‌بدیل موسیقی بودند، هنر را به این دیار هدیه کردند و چنین فرزندی فرهیخته را به جامعه فرهنگ و هنر تحویل دادند. مایه مباهات است که امروز با اتکا به این تجربه اصیل و با حضور مسئولان ارشد، پیشکسوتان و نخبگان هنر، آغاز به کار این ارکستر فاخر را جشن می‌گیریم.
رئیس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی ملایر به پویایی کم‌نظیر آموزش هنر در منطقه اشاره کرد و گفت: در حال حاضر ۵ آموزشگاه بزرگ موسیقی فعال در سطح شهرستان ملایر داریم که آموزشگاه همراز با آموزش به بیش از ۵۰۰ هنرجو رکورددار این حوزه است؛ این گستره پرشمار نشان‌دهنده پویایی و استقبال کم‌نظیر خانواده‌های ملایری از هنر اصیل است و باید از اهتمام تمامی مدیران و مؤسسان این مراکز که چراغ آموزش هنر را روشن نگاه داشته‌اند، صمیمانه قدردانی کرد.
وی در پایان با قدردانی از عوامل اجرایی تأکید کرد: اتفاقات بزرگ فرهنگی امروز شهرستان، محصول هم‌افزایی و فداکاری مجموعه‌ای از دلسوزان است؛ از حمایت‌های مستمر فرماندار ویژه ملایر، همراهی و پیگیری مسئولان، و تلاش‌های شبانه‌روزی هنرمندان و دست‌اندرکاران این حوزه که در به بار نشستن این رویداد شایسته سهیم بودند، کمال سپاس را دارم.
در ادامه مراسم، مهندس رضا قدسی، مدیر ارکستر موسیقی زند ملایر، با ارائه‌ای پرشور از فرایند شکل‌گیری این مجموعه ارزشمند ابراز داشت: حضور گرم، صمیمی و پرشور شما فرهیختگان و هنردوستان، این محفل فرهنگی را نورانی و باصفا کرده است. راه‌اندازی این ارکستر، تحقق یک رویای ۳۵ ساله بود؛ از سال ۱۳۷۳ که موسیقی را به‌صورت جدی و آکادمیک آغاز کردم، همواره در این آرزو و اندیشه بودم که روزی چنین ارکستر بزرگ و فاخری را در ملایر پایه‌گذاری کنیم. امروز پس از ربع قرن فعالیت در عرصه هنر، با تمام وجود به تک‌تک اعضا و نوازندگان این گروه و به‌ویژه رهبر توانمند آن، استاد امیرحسین زندیان، افتخار می‌کنم و بی‌تردید اگر همراهی و حمایت برادرانه همراهان نبود، این اتفاق بزرگ شکل نمی‌گرفت.
مدیر ارکستر زند به تمایزهای ساختاری این گروه در سطح کشور پرداخت و تأکید کرد: نخستین و برجسته‌ترین ویژگی ارکستر موسیقی زند، کاملاً بومی بودن تمامی ارکان آن است؛ از رهبر ارکستر، نوازندگان، خوانندگان تا مدیر ارکستر، کتابدار ارکستر، مدیر روابط عمومی و مدیر صحنه، همگی از فرزندان، جوانان و نخبگان برخاسته از خاک هنرپرور ملایر هستند.
قدسی ادامه داد: در حوزه ارکسترهای استانی معمولاً مرسوم است که بخش قابل‌توجهی از نوازندگان را از تهران یا استان‌های همجوار دعوت می‌کنند، اما به لطف خداوند و به برکت سال‌ها تلاش اساتید و آموزشگاه‌های منطقه، ملایر این غنا و پتانسیل را داشت که بدون نیاز به نوازنده غیربومی، یک ارکستر کامل و قدرتمند را بر صحنه بیاورد.
وی سازبندی دستگاهی و اصیل این ارکستر را دومین شاخصه ممتاز آن برشمرد و بیان کرد: دومین ویژگی کم‌نظیر ارکستر زند در مقایسه با سایر ارکسترهای کشور، سازبندی ۱۰۰ درصد ملی و ایرانی آن است؛ در این مجموعه از سازهای کلاسیک غربی نظیر کلارینت، ابوا، فلوت یا سازهای زهی کلاسیک استفاده نشده و شاکله ارکستر بر پایه سازهای اصیل موسیقی سنتی ایران چیده شده است تا صدادهی (سونوریته) حاصل از آن، بیانی تمام‌عیار از هویت ناب موسیقی ملی باشد.
قدسی در پایان سخنان خود با قدردانی صمیمانه از پشتیبانی‌ها اظهار داشت: امیدوارم اجرای این هنرمندان بتواند پاسخگوی لطف و نگاه پرمهر مردم فرهنگ‌دوست ملایر باشد و شاهد درخشش روزافزون این فرزندان شایسته بر صحنه‌های ملی باشیم.
حجت‌الاسلام والمسلمین احد آزادی‌خواه، نماینده مردم شریف ملایر در مجلس شورای اسلامی، با تجلیل قاطع از جریان هنر بومی و بالندگی فرهنگی شهرستان اعلام کرد: خوشحالم که در جمع پرشور جامعه هنردوست، نخبگان و اهالی اثربخش موسیقی ملایر حضور دارم. ملایر تنها یک جغرافیای محدود نیست؛ این شهر صندوقچه‌ای از اسرار، ظرفیت‌های نهفته و ناگفته‌های فراوان است. امروز بسیار خرسندم که هنرمندان شایسته این دیار، ساز را با آواز پیوند داده‌اند؛ چرا که ملایر به‌حق “شهر سازها و شهر آوازها” است و باید با تمام توان و قدرت از این ترکیب فاخر و فرهنگ‌ساز حمایت کرد.
وی با پاسداشت جایگاه پیشکسوتان و عوامل افزود: از استاد امیرحسین زندیان و خواهر گرامی‌شان و روح بلند پدر فقیدشان که سال‌ها عمر شریف خود را وقف تعالی هنر کردند، صمیمانه قدردانی می‌کنم. همچنین از تلاش‌های مجدانه مهندس رضا قدسی، مهندس نظری و مجموعه اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی که زمینه‌ساز خلق این اتفاق بزرگ و نویدبخش برای شهرستان شدند، کمال سپاس را دارم.
نماینده مردم ملایر پیوند هویت تاریخی شهرستان با مجامع بین‌المللی را مورد اشاره قرار داد و تصریح کرد: همان‌گونه که ظرفیت‌های جهانی این دیار توانست نام ملایر را در مجامع بین‌المللی نظیر فائو و یونسکو طنین‌انداز کند، در حوزه تاریخ و فرهنگ نیز باید پیشینه درخشان این منطقه، به‌ویژه شخصیت تاریخی کریم‌خان زند، به‌درستی و در شأن و جایگاه واقعی خود به کشور و دنیا معرفی شود. پیوند نام این ارکستر با هویت تاریخی زند، گامی ارزشمند در مسیر بازشناسی این اصالت است.
حجت‌الاسلام آزادی‌خواه با اعلام پشتیبانی کامل و بی‌قیدوشرط خود از نخبگان شهرستان تأکید کرد: من به‌عنوان وکیل و خادم شما مردم شریف، با شجاعت، قاطعیت و بدون هیچ‌گونه هراسی، تمام‌قد از جریان فرهنگ، هنر و هنرمندان بومی حمایت می‌کنم و هر مطالبه و سهمی را که بر عهده بنده بگذارید تا سرانجام پیگیری خواهم کرد. رونمایی از این ارکستر که ۱۰۰ درصد ارکان آن بومی شهرستان ملایر است، یک آغاز مبارک به شمار می‌رود و باید با گام‌های بلندتر ادامه یابد.
وی در ادامه با اشاره به جهش همه‌جانبه شهرستان عنوان کرد: اینکه هر روز در ملایر شاهد یک رویداد ارزشمند فرهنگی، هنری، تولیدی و سینمایی هستیم، نشانه پویایی و سرعت‌بخشی به قطار پیشرفت شهرستان است؛ ملایر مسیر رشد خود را از راه‌های فرعی آغاز کرده، وارد مسیر اصلی شده و امروز با اتکا به نخبگان و جوانان توانمندش، با شتاب در “بزرگراه توسعه و افتخار” در حال حرکت است.
دکتر سعید کتابی، معاون استاندار و فرماندار ویژه شهرستان ملایر، نیز با اشاره به ظرفیت‌های سرآمد نخبگان ملایری بیان کرد: خداوند را شاکرم که شهرستان ملایر در حوزه‌های مختلف فرهنگی و هنری سرشار از استعدادها، ظرفیت‌های بی‌نظیر و مفاخر نام‌آشنا در سطح کشور است. حضور چهره‌های ماندگار هنر، پیشکسوتان و اساتید گران‌قدری چون استاد زندیان و دیگر مفاخر ارزنده، مایه مباهات و اعتبار جهان‌شهر ملایر است.
فرماندار ویژه ملایر با تأکید بر پیوندهای عمیق روحی و اجتماعی جامعه با هنر اصیل افزود: موسیقی، زبان جان و غذای روح است؛ آنجا که واژه‌ها و زبان از بیان ژرفای احساسات بازمی‌مانند، این موسیقی است که به سخن درمی‌آید و پیوند برقرار می‌کند. ساختار وجودی انسان با نوای موزون سازگار است و این هنر والا نه‌تنها مؤلفه بنیادین هویت فرهنگی و تداعی‌گر آداب و آیین‌های اصیل است، بلکه از جنبه اجتماعی، پیونددهنده ذهن‌ها، دل‌ها و حتی ملت‌های گوناگون به شمار می‌رود.
کتابی با تأکید بر ضرورت فراتر رفتن از مرزهای جغرافیایی تصریح کرد: ملایر ظرفیت‌هایی فراتر از مرزهای محلی دارد و رویدادهای هنری و جشنواره‌های شهرستان نباید تنها به سطح ملی محدود بماند. با برنامه‌ریزی‌های کلان آغازشده و پتانسیل کم‌نظیر هنرمندان بومی، هدف‌گذاری ما درخشش و حضور فعال در سطوح بین‌المللی است.
وی در پایان یادآور شد: شکل‌گیری رویدادهای فاخری نظیر افتتاح ارکستر موسیقی زند، دستاورد همدلی، اتحاد و تلاش مشترک ارکان شهرستان از جمله نمایندگان محترم مجلس، مدیریت شهری، اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی، اصحاب پرتلاش رسانه و به‌ویژه هنرمندان متعهد است. مدیریت ارشد شهرستان نیز با تمام توان از تداوم، پویایی و ماندگاری این‌گونه رخدادهای فاخر فرهنگی حمایت خواهد کرد.
استاد امیرحسین زندیان، پیشکسوت و چهره برجسته موسیقی کشور با اصالت ملایری، در فرازی تأثیرگذار و احساسی از این همایش بزرگ اظهار داشت: حضور در میان همشهریان باصفا، دوستان قدیمی و شاگردان و هم‌دوره‌های پدر بزرگوارم، نتیجه مناجات‌های شبانه و آرزوی دیرینه‌ای بود که سال‌ها در دل داشتم. همواره در آرزوی آن بودم تا روزی دینی را که به‌عنوان یک هنرمند به زادگاه و مردم شریف ملایرم دارم، تمام و کمال ادا کنم و شاکر درگاه پروردگارم که امروز این توفیق و سعادت بزرگ حاصل شد تا در این رویداد ماندگار فرهنگی در خدمت شما باشم.
وی با افتخار به هویت معلمی و میراث ماندگار پدری گفت: پدرم با وجود تمام مناصب و موقعیت‌ها، بر سردر خانه‌مان تنها عنوان “کارمند فرهنگ” را درج کرده بود و با افتخار می‌گفت اعتبار و شرف ما در همین واژه “فرهنگ” خلاصه می‌شود. ما خاندانی معلم و فرهنگی هستیم و خانواده ما همواره به شأن معلمی، آموزگاری و فرهنگ‌پروری بالیده و مباهات کرده است.
این پیشکسوت برجسته موسیقی ملی با ارزیابی فضای حرفه‌ای و تربیتی آموزش هنر در ملایر عنوان کرد: من در طول بیش از ۴۰ سال تدریس و سابقه کارشناسی و بازرسی فنی آموزشگاه‌های موسیقی در وزارت ارشاد، مراکز بی‌شماری را در سراسر کشور دیده‌ام؛ اما با قاطعیت می‌گویم چنین فضایی که خانواده‌ها با خیالی کاملاً آسوده، فرزندان و نوجوانان معصوم خود را در ساعت‌ها و روزهای تعطیل به آن می‌سپارند، در کمتر جایی از کشور یافت می‌شود. این مجموعه نه‌تنها تکنیک موسیقی، بلکه ادب، متانت، آرامش و تربیت اخلاقی را به بیش از ۲۰۰ هنرجوی خود می‌آموزد. هنر موسیقی خود سرچشمه نظم است؛ کسی که وارد جهان موسیقی می‌شود پیش از هر چیز نیازمند نظم ذهنی و انضباط رفتاری است.
استاد زندیان با اشاره به انگیزه‌های بازگشت خود به ملایر تأکید کرد: جذبه فرهنگی ملایر و عشق به این خاک مرا به اینجا کشانده است؛ به مصداق شعر “کمند زلف بتی گردنم ببست به مویی / چنان کشید که زنجیر صدعلاقه گسستم”، برای خدمت به فرزندان این شهر، زندگی، کرسی‌های تدریس، ده‌ها شاگرد و محافل هنری‌ام را در تهران رها کردم و با تمام وجود و افتخار به ملایر آمدم تا آنچه در توان دارم را نثار اعتلای هنر این سامان کنم.
وی از تلاش دلسوزان این حرکت ستودنی قدردانی کرد و گفت: از خودگذشتگی، اخلاص و پیگیری‌های ستودنی مهندس رضا قدسی در مدیریت این جریان هنری حیرت‌آور است؛ همچنین باید از نظم، دقت نظر، دلسوزی و احساس مسئولیت کم‌نظیر مهندس نظری در امور اجرایی، همراهی خاندان اصیل میرشاه‌ولایت و تک‌تک اساتید و دست‌اندرکاران ارکستر صمیمانه قدردانی کنم که چنین بستر پاک و حرفه‌ای را برای فرزندان هنرمند جهان‌شهر ملایر فراهم ساختند.
استاد زندیان در بخش پایانی سخنان خود با یادآوری تجربیات ارزنده‌اش افزود: رسیدن به این جایگاه و فعالیت در عرصه صدا و سیما، ارکسترهای سمفونیک و رادیو و تلویزیون هرگز مسیری ساده و هموار نبوده است؛ بنده ورودم به این سطوح حرفه‌ای و ارکستر سمفونیک پس از سال‌ها ممارست و عبور از ۴۰ سالگی بود و تمام این سختی‌ها، فراز و نشیب‌ها و پیچیدگی‌های فنی را با پوست و گوشت خود تجربه کرده‌ام.
وی در پایان چشم‌انداز آینده این جریان هنری را ترسیم کرد و یادآور شد: افق و دورنمای من برای این مجموعه آن است که اگر عمری باقی باشد و سلامتی یاری کند، در سایه دعای خیر شما مردم عزیز و با همدلی و پشتکار همگانی، ارکستری چنان مقتدر و فاخر در این دیار برپا کنیم که به یاری پروردگار، نوای هنر اصیل ملایر را در سراسر شهرهای ایران طنین‌انداز کند و الگویی ماندگار برای هنر کشور بسازد. از همراهی و لطف تک‌تک شما صمیمانه سپاسگزارم.
گفتنی است در پایان این مراسم، ضمن رونمایی از لوگو و نشان بصری ارکستر موسیقی ایرانی «زند» که توسط خانم سحر جعفری یکی از بانوان هنرمند این دیار طراحی شده بود، از تمامی عوامل، پیشکسوتان و دست‌اندرکاران برگزاری این رویداد بزرگ فرهنگی تجلیل به عمل آمد. همچنین در بخش پایانی، حاضران با اجرای قطعاتی فاخر توسط فرزندان برومند ملایر در ارکستر زند به وجد آمدند که این اجرای درخشان با تشویق ممتد و استقبال کم‌نظیر مدعوین روبه‌رو شد.
عکس: مصطفی تشکری
اخبار دیگر را بینید
بدون نظر! اولین نفر باشید